Gökmerkezcil ve Güneş Merkezli Dünya Sistemleri Arasındaki Fark Nedir?
Özet
Geosentrik ve heliosentrik dünya sistemleri, evrenin yapısı ve gezegenlerin hareketleri hakkındaki iki farklı görüştür. Her iki sistemin takipçileri de görüşlerini desteklemek için çeşitli argümanlar ortaya koymuşlardır. Günümüzde heliosentrik sistem genel olarak kabul görmüştür. Sayesinde tarihsel bir bakış açısıyla da olsa en azından geosentrik sistem ile nasıl bir değişiklik yaşadığımızı daha iyi anlamak mümkündür.
Gökmerkezci Dünya Sistemi
Gökmerkezci dünya sistemi, Dünya’nın evrenin merkezi olduğunu ve Güneş, Ay ve diğer gezegenlerin Dünya’nın etrafında döndüğünü varsaymaktadır. Bu sistem, antik Yunan ve Çin’deki birçok filozof tarafından kabul görmüştür. Evet, daha önce gerçekten de birçok medeniyet için Dünya’nın evrenin merkezi olduğuna inanılırdı ve haksızlık etmemek gerekiyor. Çünkü sahip olunan bilgiler ve teknik imkânlarla o zamanlar bunu düşünmeleri gerçekten de çok normaldi.
Gökmerkezci dünya sisteminin destekçileri, Dünya’nın hareketsizliğinin günlük ve yıllık hareketlerden gözlemlendiğini iddia ediyorlardı. Örneğin, Güneş ve Ay’ın Dünya’nın etrafında hareket ettiği görülüyor ve yıldızlar hareketsiz görünüyor. Bu gerçekleri açıklamaya yönelik olarak öne sürülen iddialar şu şekildeydi: Eğer Dünya dönseydi, insanlar ve diğer nesneler havaya fırlatılırdı. Denizler ve göller kıyılardan uzaklaşırdı. Uçan kuşlar yerlerinde kalırdı. Atılan topçuklar dönme yönünün tersine düşerdi. Ağaçlar ve diğer bitkiler büyürken güneşe doğru eğilmezdi. Gökyüzündeki yıldızlar farklı saatlerde farklı yerlerde görülemezdi.
Gökmerkezci dünya sistemi, 16. yüzyılda Polonyalı astronom Nicolaus Copernicus tarafından çürütüldü. Copernicus, Güneş’in evrenin merkezi olduğunu ve Dünya’nın Güneş’in etrafında döndüğünü öne sürdü.
Güneş Merkezli Dünya Sistemi
Güneş merkezli dünya sistemi, Güneş’in evrenin merkezi olduğunu ve Dünya’nın Güneş’in etrafında döndüğünü varsaymaktadır. Bu sistem, Nicolaus Copernicus tarafından 16. yüzyılda öne sürülmüştür. Güneş merkezli dünya sisteminin destekçileri, bu sistemin geosentrik dünya sisteminden daha doğru olduğunu iddia ediyorlardı. Örneğin, Güneş merkezli dünya sisteminde, gezegenlerin hareketlerini açıklamak için karmaşık matematiksel modeller kullanılmasına gerek yoktu. Ayrıca, gezegenlerin konumunu doğru bir şekilde tahmin etmek için bu sistem daha doğruydu. Copernicus’a göre, Dünya’nın dönmesinin sonuçları ise; Güneş’in doğuda doğup batıda batması, yıldızların yer değiştirerek görünmelerinden Güneş çevresinde dönmenin kanıtlanması, topçuk atıldığında Dünya’nın dönmesi nedeniyle düşüldüğü yere yakın bir yere düşmesiydi.
Güneş merkezli dünya sistemi, başlangıçta bilim camiası tarafından kabul görmedi. Ancak, Galileo Galilei ve Johannes Kepler gibi bilim adamlarının çalışmaları sonucu 17. yüzyılda genel olarak kabul gördü. Bu sistemde Dünya Güneş’in yörüngesinde dolan gezegenlerden biriydi. Güneş merkezli dünya sisteminin sonucunda insanların dünyanın hareket ettiği düşüncesi, uzayda babasının ve annesinin uzayda birbirlerinin etrafında dans eden iki gezegen olduğunu düşünen bir çocuk için kadar bile kabul edilemez bir gerçekti. Kelimenin tam anlamıyla dünyanın hareket ettiği fikri insanlar ve tüm canlılar için sarsıcı ve yıkıcı bir haber niteliğindeydi.
Sonuç
Gökmerkezci ve heliosentrik dünya sistemleri, evrenin yapısı ve gezegenlerin hareketleri hakkındaki iki farklı görüştür. Gökmerkezci dünya sistemi, Dünya’nın evrenin merkezi olduğunu ve Güneş, Ay ve diğer gezegenlerin Dünya’nın etrafında döndüğünü varsaymaktadır. Güneş merkezli dünya sistemi ise, Güneş’in evrenin merkezi olduğunu ve Dünya’nın Güneş’in etrafında döndüğünü varsaymaktadır. Güneş merkezli dünya sistemi, 17. yüzyılda genel olarak kabul görmüştür.
Sıkça Sorulan Sorular
* Gökmerkezci dünya sisteminin destekçileri nelerdi?
* Güneş merkezli dünya sistemini kim ortaya attı?
* Güneş merkezli dünya sisteminin destekçileri nelerdi?
* Gökmerkezci dünya sistemi neden günümüzde kabul görmüyor?
* Güneş merkezli dünya sisteminin önemi nedir?